STEP IT Academy! 1999-cu ildən bəri öyrənirik. Süni intellektlə əvəz edilməsi mümkün olmayan proqramçı, dizayner və sistem mühəndisləri hazırlayırıq. Bunun üçün profil üzrə dərin biliklərdən əlavə, məsələləri baş düşməyi, hazır layihələr formasında düşünməyi və komandada işləməyi öyrədirik.

Your browser is out of date!

You are using an outdated browser Internet Explorer. This version of the browser does not support many modern technologies, that's why many pages of the website are not displayed correctly, and may not work some of functions . We recommend viewing the website using the latest versions of the browsers Google Chrome, Safari, Mozilla Firefox, Opera, Microsoft Edge

ШАГ логотип

SDLC Nədir? Agile, Scrum və Backend-Frontend Rolu

Proqramlaşdırma

04.02.2026

16 baxışlar

SDLC Nədir? Proqram Təminatının İnkişaf Mərhələləri

Proqram təminatının yaradılması sadə bir proses deyil. İstər kiçik bir mobil tətbiq, istərsə də böyük bir şirkət sisteminin inkişafı olsun, bütün bu layihələr müəyyən mərhələlərdən keçir. Burada SDLC (Software Development Life Cycle) əsas rol oynayır. SDLC peşəkar proqramçılar üçün ilk öyrənilməli konsepsiyalardan biridir. Bu bloq proqram təminatı (SDLC) və onun əhəmiyyəri haqqında sizlərə geniş məlumat təqdim edir.

Proqram Təminatı Nədir və SDLC Nə Vaxt Lazım Olur?

Proqram təminatı nədir? Sadə şəkildə desək, bunlar kompüter və mobil cihazlarda işləyən kodlar, tətbiqlər və sistemlərdir. E-ticarət saytlarından tutmuş bank tətbiqlərinə, oyunlardan sosial media platformalarına qədər hər şey proqram təminatının bir hissəsidir.

SDLC isə bu proqram təminatının yaradılması prosesinin bütün mərhələlərini əhatə edir. Planlaşdırmadan başlayaraq, kod yazılması, test edilməsi və sonda işə salınması kimi hər addım SDLC-nin bir parçasıdır.

SDLC sualına daha dəqiq baxsaq, əslində bu bir metodologiyadır, hansı ki, layihə sahibləri, mühəndislər, dizaynerlər arasında səmərəli əməkdaşlığı təmin edir. Proqram təminatının yaradılması prosesinə sistemli yanaşma istifadəçiyə daha keyfiyyətli məhsul, daha sürətli bitirmə müddəti və daha az xəta ilə nəticələnir.

Agile və Scrum: Modern SDLC Yanaşmaları

Müasir proqramçılıq kurslarında Agile və Scrum nədir kimi suallar tez-tez qaldırılır. Çünki bu iki konsepsiya SDLC-nin ən populyar tətbiq formalarını təmsil edir.

Agile, proqram təminatı layihələrini elastik və fəallaşdırıcı bir şəkildə idarə etmə fəlsəfəsidir. Bütün işin bir anda baş verməsini gözləmədən, kiçik parçalara bölüb, hər parçada müştəri rəyini almaqla addım-addım irəliləyir. Bəs Scrum nədir? Scrum Agile yanaşmanın ən çox istifadə olunan çərçivəsidir.

Scrum nədir sualına cavab vermək üçün Sprint anlayışını başa düşmək lazımdır. Sprint, adətən 1-4 həftə arasında davam edən məhdud vaxta görə layihə periodu adlanır. Hər Sprintin sonunda tam işləyən proqram məhsulu nümayiş edilir. Scrum master isə Sprint prosesinin sürətli axmasını və komandanın təşviq edilməsini təmin edən roldur.

Backend və frontend nədir kimi suallar Scrum komandası strukturunda daha aydın olur. Bəs Backend Developer nədir? Backend, istifadəçi görmədən, serverin arxasında işləyən kodlar yazan proqramçıdır. Frontend isə istifadəçinin gördüyü interfeys, düymələr və dizayn ilə işləyən proqramçıdır. Ümumilikdə hər ikisi SDLC-nin müxtəlif mərhələlərində işləyir.

Full Stack Developer

Full Stack sahəsinə olan marağın artması ilə əlaqədar, tələbələr tez-tez “Full Stack nədir?” sualını ünvanlayırlar. Full Stack Developer, həm Frontend, həm backend kodlar yazabilən mütəxəssidir. Yəni, saytın istifadəçinin gördüyü hissəsindən tutmuş, Server tərəfindən işləyən logic yazılışına qədər bütün prosesi idarə edə bilir.

Full Stack kursu almış bir proqramçı, SDLC-nin müxtəlif mərhələlərində məsuliyyət daşıya bilər. Python və Java kimi proqramlaşdırma dilləri Full Stack kursunda öyrədilən başlıca vasitələrdir. Python nədir desək, işləməsi asan, dinamik bir proqramlaşdırma dilidir. Bəs Java nədir? Java isə daha kompleks strukturu ilə böyük korporativ sistemlər üçün geniş istifadə olunan dildir.

Backend, Frontend və Full Stack Developer kimi mürəkkəb mövzuları dərindən mənimsəmək üçün peşəkar təhsil almaq vacibdir. Məhz bu mərhələdə STEP IT olaraq təqdim etdiyimiz Full Stack kursları sizə Python, Java və digər əsas proqramlaşdırma dillərini öyrədərək, SDLC-nin bütün mərhələlərində uğur qazanmağınıza kömək edəcək. Gələcəyin proqramçısı olmaq üçün indi qeydiyyatdan keçin!

 



Müəllif::

IT STEP Academy

Proqramlaşdırma

SDLC Nədir? Agile, Scrum və Backend-Frontend Rolu

SDLC Nədir? Proqram Təminatının İnkişaf Mərhələləri Proqram təminatının yaradılması sadə bir proses deyil. İstər kiçik bir mobil tətbiq, istərsə də böyük bir şirkət sisteminin inkişafı olsun, bütün bu layihələr müəyyən mərhələlərdən keçir. Burada SDLC (Software Development Life Cycle) əsas rol oynayır. SDLC peşəkar proqramçılar üçün ilk öyrənilməli konsepsiyalardan biridir. Bu bloq proqram təminatı (SDLC) və onun əhəmiyyəri haqqında sizlərə geniş məlumat təqdim edir. Proqram Təminatı Nədir və SDLC Nə Vaxt Lazım Olur? Proqram təminatı nədir? Sadə şəkildə desək, bunlar kompüter və mobil cihazlarda işləyən kodlar, tətbiqlər və sistemlərdir. E-ticarət saytlarından tutmuş bank tətbiqlərinə, oyunlardan sosial media platformalarına qədər hər şey proqram təminatının bir hissəsidir. SDLC isə bu proqram təminatının y

ШАГ логотип

Proqramlaşdırma

Mobil və Veb Tətbiqlərin Yaradılması

Mobil və Veb Tətbiqlərin Yaradılması Müasir rəqəmsal dünyada tətbiqlər bir çox biznesin fəaliyyətinin əsasını təşkil edir və keyfiyyətli proqram təminatının yaradılması bu sahədə uğurun açarıdır. Bu bloq, tətbiq hazırlama prosesinin əsas mərhələlərini, istifadə olunan texnologiyaları və bu sahədə karyera qurmaq üçün tələb olunan bilikləri əhatə edir. Tətbiq Hazırlanma Mərhələləri: SDLC-dən Çevik Metodologiyalara Hər hansı bir proqram təminatının mahiyyəti, onun hazırlanma prosesinin necə qurulmasından asılıdır. Ənənəvi SDLC çərçivəsi hələ də tətbiq olunsa da, sürətli bazar tələbləri Agile kimi çevik yanaşmaları ön plana çıxarmışdır. Agile, layihənin inkişafı zamanı dəyişikliklərə sürətli reaksiya verməyə və məhsulu davamlı olaraq təkmilləşdirməyə imkan yaradır. Agile prinsiplərini

ШАГ логотип

Proqramlaşdırma

Proqram Təminatında Təhlükəsizlik

Proqram Təminatında Təhlükəsizlik Niyə Vacibdir? Gəlin razılaşaq ki, bu gün həyatımızı mobil tətbiqlər və proqramlar olmadan təsəvvür etmək çətindir. Amma işin görünməyən tərəfində – yəni o proqramların yaradılması prosesində təhlükəsizlik məsələsi ən vacib amildir. Niyə? Çünki sistemdəki kiçik bir boşluq həm şirkətin büdcəsinə, həm də illərlə qazandığı nüfuza ciddi zərbə vura bilər. Buna görə də, müasir dövrdə təhlükəsizlik layihənin sonuna saxlanılan "əlavə iş" yox, elə ilk gündən işin təməl prinsipi olmalıdır. Proqram İnkişafı Prosesində (SDLC) Təhlükəsizlik Təhlükəsizliyi təmin etmək üçün işə lap əvvəldən, layihənin planlama mərhələsindən başlamaq lazımdır. İndi əksər komandalar çevik (Agile) sistemlə işləyir. Bu sistemin ürəyi olan Scrum &cced

ШАГ логотип

Proqramlaşdırma

Proqram Təminatında Sınaq Prosesi

Proqram Təminatında Sınaq Prosesi Nədir və Niyə Vacibdir? Rəqəmsal məhsul hazırlayarkən çoxlarının sorğuladığı şey: proqram təminatı nədir və niyə bu qədər test mərhələsindən keçir? sualıdır. Proqram təminatının yaradılması təkcə kod yazmaq deyil, həm də səhvləri vaxtında tapmaq, riskləri azaltmaq və istifadəçiyə stabil xidmət göstərmək deməkdir. Məhz bu məqalə sınaq mərhələsini və keyfiyyətə nəzarət (QA) əsaslarını və onun rolunu aydınlaşdırır. Proqram Təminatında Sınaq Mərhələsi Proqram təminatında test mərhələsi hazır məhsulu “sınamaq” yox, daha çox sistemli şəkildə riskləri idarə etməkdir. Məqsəd yalnız “bug” tapmaq deyil, real istifadəçi ssenarilərini yoxlamaq və biznes tələblərinə uyğunluğa əmin olmaqdır. Sınaq prosessinin əsas funksiyalarını belə yığcam şəkildə düşünə bilərik: Funksion

ШАГ логотип

Bu sayt Cookies istifadə edir

Gizlilik Siyasəti